![]() |
| Choczeńskie dzieci przed szkołą w Choczni (1932) |
piątek, 20 listopada 2026
Dożywianie dzieci w Choczni (1932) - stare fotografie
wtorek, 8 września 2026
Analiza danych o 18. i 19. wiecznych potomkach Antoniego Widlarza
Ponieważ nazwisko Widlarz należy do najczęściej noszonych w Choczni i jej okolicy, analiza danych o potomkach Antoniego Widlarza, urodzonego w 1716 roku (zwanego także Wawrzyńczak) może dostarczyć ciekawych informacji nie tylko o tej linii, zdecydowanie dominującej wśród współczesnych Widlarzów, ale także o ogólnej demografii Chocznian.
W analizie ograniczono się do 4 pokoleń potomków Antoniego, urodzonych między 1747 a końcem drugiej połowy XIX wieku, którzy w metrykach chrztów podawani są z nazwiskiem Widlarz.
Antoni Widlarz miał w sumie 15 dzieci: 5 synów i 10 córek, z których swoje dzieci miało dziewięcioro (3 synów i 6 córek), czyli 60% doczekało się swojego potomstwa, a 40% nie, głównie dlatego, że zmarli jako dzieci. W sumie liczba wnuków Antoniego wynosiła aż 70, ale wśród jego potomków nie była to wartość rekordowa.
W sumie własnego potomstwa doczekało się 98 (46%) osób spośród 211 dzieci, wnuków, prawnuków i praprawnuków Antoniego według podanych wyżej założeń.
W gronie uwzględnionych potomków Antoniego płeć męska przeważała nad żeńską (52% : 48%), czyli proporcje płci były odwrotne niż w ówczesnej choczeńskiej populacji.
Na osobę z potomstwem średnio przypadało prawie 8 dzieci (7,8), a na każdego potomka Antoniego średnio 3,6.
Liczba dzieci wynosiła od 1 do 19, najczęściej 10 (15 przypadków).
Najwięcej dzieci posiadali męscy potomkowie Antoniego:
| Rodzic | Dzieci (s/c) |
|---|---|
| Piotr Widlarz ur. 1850 | 19 (7s/12c) |
| Helena Kumorek z domu Widlarz ur. 1783 | 15 (5s/10c) |
| Józef Widlarz ur. 1869 | 15 (10s/5c) |
| Tomasz Widlarz ur. 1808 | 14 (6s/8c) |
Z kolei rekordzistą pod względem liczby wnuków był Mikołaj Widlarz, wnuk Antoniego, który miał ich aż 110.
Największe gałęzie rodowe (liczba wnuków danego przodka)
- Mikołaj ur. 1786 → 110 wnuków (największa, najbardziej rozbudowana)
- Antoni ur. 1825 → 93 wnuki
- Marek ur. 1758 → 54 wnuki
- Wojciech ur. 1821 → 53 wnuki
- Tomasz ur. 1826 → 46 wnuków
- Łukasz ur. 1750 → 37 wnuków
- Bartłomiej ur. 1800 → 36 wnuków
- Tomasz ur. 1808 → 35 wnuków
- Wojciech ur. 1819 → 34 wnuki
- Szymon ur. 1783 → 33 wnuki
- Jan ur. 1832 → 23 wnuków
Synowie Widlarzów miewali własne dzieci nieco częściej niż córki Widlarzów (o 8%) i posiadali ich średnio nieco więcej (8,1 vs. 7,5).
W przypadku Tomasza Widlarza, urodzonego w 1808 roku, aż 10 z wszystkich 14 jego dzieci nie zostawiło potomstwa. Słabo rozmnażały się też dzieci Wawrzyńca Widlarza (ur. 1821) - tylko troje z jedenaściorga miało własne dzieci i Bartłomieja Widlarza (ur. 1800) - czworo z jedenaściorga.
Z kolei w przypadku Józefa Widlarza (ur. 1836) własne dzieci miało 80% jego dzieci (4 z 5 synów).
Najbardziej nietypowy rozkład płci wystąpił wśród dzieci Mikołaja Widlarza (ur. 1846), któremu urodziło się aż 8 synów i 2 córki.
czwartek, 9 czerwca 2022
Dzieci i dzietność chocznian- ciekawostki
Najwięcej dzieci spośród chocznian posiadali:
- Józef Guzdek (ur. 1848) – 21 dzieci: 11 synów, 10 córek; z Franciszką z domu Widlarz (10) i z Franciszką z domu Spisak 11,
- Antoni Żak (ur. 1773)- 19 dzieci: 9 synów, 10 córek; z Teresą z domu Widlarz (13), z Teresą z domu Szczur (2) i z Zofią z domu Cap (4),
- Piotr Widlarz (ur. 1850)- 19 dzieci: 7 synów, 12 córek; z Józefą Balbiną z domu Czapik (17), z Julią z Mojskich (2)
Matkami największej liczby dzieci były:
- Józefa Balbina Widlarz z domu Czapik (17); wszystkie z Piotrem Widlarzem w latach 1873-1901,
- Katarzyna, żona Wojciecha Guzdka (16), w latach 1743-1771,
Piętnaścioro dzieci miały z kolei między innymi:
- Maria Bąk z domu Burzej (15), wszystkie z Aleksym Bąkiem w latach 1887-1910,
- Maria Drożdż z domu Faber (15), wszystkie z Janem Drożdżem w latach 1915-1939,
- Regina Drapa z domu Wider (15), wszystkie z Stanisławem Drapą w latach 1811-1840.
Jak widać z powyższych zestawień, najwięcej dzieci (17) w jednym związku małżeńskim urodziło się Piotrowi i Józefie Balbinie Widlarzom.
Najstarszy ojciec
- Młynarz Jakub Szczur (rocznik 1719), któremu w wieku 80 lat i 5 miesięcy urodził się syn Tomasz,
- Wojciech Styła (rocznik 1826), któremu w wieku 80 lat i 3 miesięcy urodziła się córka Maria (później po mężu Matuśniak), która była zresztą jego jedynym dzieckiem (!).
Kolejne dwa wyniki znów należą do młynarza Jakuba Szczura, któremu w wieku niespełna 78 lat urodziła się córka Regina, a w wieku niespełna 76 lat córka Katarzyna.
Następny w tym zestawieniu jest Wojciech Widlarz (ur. 1721), któremu w 1797 roku urodził się syn Paweł- protoplasta Widlarzy-Poloków.
Najstarsza matka
Teoretycznie najstarszą matką w Choczni była Agata Woźniak, żona wójta Łukasza Woźniaka, która w wieku 54 lat miała urodzić syna Mateusza. Wiek Agaty znany jest jednak tylko z danych przybliżonych (podany został w metryce jej zgonu), nie jest natomiast znana dokładna data jej chrztu/urodzenia.
Ta sama Agata Woźniak urodziła syna Izydora Leona, gdy według tych samych szacunkowych danych miała 52 lata.
Uwzględniając tylko ścisłe dane najstarszą matką w Choczni była Zofia Ramenda z domu Guzdek, żona Wiktora, która urodziwszy w 1786 roku córkę Agnieszkę miała skończone 50 lat i prawie 10 miesięcy. Niestety Agnieszka żyła tylko 4 dni.
Najmłodsi rodzice
Najmłodszym ojcem dziecka urodzonego w Choczni był Adam Sikora z Ciężkowic. Gdy jego żona Józefa urodziła mu w 1912 roku córkę Józefę, miał skończone 16 lat i 3 miesiące.
Regina Kręcioch z domu Guzdek, żona Franciszka, która urodziła w 1811 córkę Mariannę, gdy miała ukończone 14 lat.
Największe różnice wieku między rodzeństwem
Największa różnica między rodzeństwem (własnym, a nie przyrodnim) to 30 lat i 6 miesięcy. Tyle właśnie dzieliło urodziny Kazimierza Ruły (1800) od jego najmłodszej siostry Franciszki (1830).
W czasach nam bliższych różnica ponad 29 lat wystąpiła między urodzeniem Franciszka Kręciocha (8 listopada 1880) a urodzeniem jego siostry Genowefy, później po mężu Jończyk (24 kwietnia 1910 roku).
