piątek, 10 kwietnia 2015

Adam Ruliński - choczeński działacz społeczny

Adam Ruliński urodził się 13 grudnia 1869 roku w Choczni, jako syn Jana Ruły i Franciszki z domu Nowak.

Był uczniem wadowickiego gimnazjum, którego absolwentem został w 1891 roku. W latach 1892-94 studiował na Wydziale Filozofii Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie, ale studiów ostatecznie nie ukończył. W tym czasie zmienił nazwisko na Ruliński.

W 1894 roku był uczestnikiem i współorganizatorem obchodów ku czci Tadeusza Kościuszki w Choczni, w czasie których wygłosił okolicznościowy odczyt i deklamował poezję patriotyczną.

Był znany z działalności społecznej, między innymi jako:
  • jeden z inicjatorów budowy Domu Ludowego w Choczni, 
  • pierwszy prezes choczeńskiego "Sokoła" od 1911 roku, 
  • członek choczeńskiego teatru amatorskiego, 
  • prezes Towarzystwa Szkoły Ludowej do 1914 roku,
  • współautor przemówień i wystąpień oficjalnych kolejnych wójtów choczeńskich.
W 1911 roku był członkiem wadowickiej sekcji Związku Walki Czynnej, którego cel- przygotowanie do walki zbrojnej o wyzwolenie Polski, realizował w ramach choczeńskiego "Sokola". W tym czasie w jego prywatnym domu odbywały się spotkania ZWCz. W 1913 roku brał udział w ćwieczeniach choczeńskiej Sokolej Drużyny Polowej i organizacji Związku Strzeleckiego.
Pracował zawodowo jako adiunkt kasy oszczędnościowej komitetu filialnego Towarzystwa Pomocy Przemysłowej (1914) oraz likwidator Powiatowej Kasy Oszczędności w Wadowicach. 



Z żoną Teklą z domu Warmuz byli rodzicami: Tadeusza Bronisława (zmarłego jako dziecko), Władysława Kazimierza, Wandy Heleny, Wiesława Juliana,  Janisława Feliksa i Wincentego Lesława.

Zmarł 17 kwietnia 1917 roku na gruźlicę i dwa dni później został pochowany na choczeńskim cmentarzu parafialnym. Jego grób nie zachował się do czasów współczesnych. 

Według metryki zgonu w chwili śmierci był mężem Marii ze Świderskich.

czwartek, 9 kwietnia 2015

Zmiany liczby ludności Choczni w latach 1826-1940

W rozpatrywanym okresie czasu liczba ludności Choczni zmieniała się od 2230 osób (1826) do 3797 osób (1940), osiągając minimum w 1857 roku (1927 osób) i maksimum w 1935 roku (3935 osób).
Największy spadek liczby ludności Choczni nastąpił na przełomie lat 40-stych i 50-tych XIX wieku (o 779 osób w latach 1845-1857). Główną przyczyną spadku liczby ludności w tym okresie była epidemia cholery. Liczba ludności sprzed epidemii (maksymalnie 2706 osób w 1845 roku) została osiągnięta ponownie dopiero po 45 latach (w 1890 roku).

W okresie I wojny światowej liczba ludności Choczni zmniejszyła się o 31 osób. Większy spadek liczby ludności nastąpił po jej zakończeniu w wyniku epidemii grypy ("hiszpanki") i dyzenterii ("czerwonki").
Z uwagi na brak wiarygodnych danych z okresu tuż przed II wojną światową, nie udało się dokładnie określić spadku liczby ludności Choczni w pierwszym roku po jej wybuchu.


Dane do wykresu pochodzą ze źródeł kościelnych.
Brak danych dla: 1830, 1840, 1842-43, 1846, 1849, 1851, 1879, 1899, 1915, 1919, 1921, 1923-24, 1927-28, 1932-33.
Pominięto dane mało wiarygodne z lat: 1881-82, 1920, 1930, 1936-39.


wtorek, 7 kwietnia 2015

Prawnicy z Choczni

Zestawienie prawników: pochodzących z Choczni lub związanych z Chocznią miejscem zamieszkania. Obejmuje osoby urodzone do 1925 roku.
  • Czapik Tomasz (1912-1991) magister prawa
  • Dąbrowski Franciszek (1939-1912), absolwent UJ, prawnik w Mielcu i w Nisku
  • Karkowska-Jachna z domu Ramenda Kamila (1923-2001), absolwentka UJ, radca prawny w Krakowie
  • Malata Tomasz (1913-1992), absolwent UJ
  • Münz Eryk Aron (1894-1950), absolwent UJ, doktor praw, po II wojnie światowej mieszkaniec Londynu
  • Nęcek Stanisław (1905-1986), absolwent UJ, pracownik ZUS w Krakowie
  • Putek Józef Aleksy (1892-1974), absolwent UJ, adwokat w Choczni
  • Ryłko Józef (1901-1981), absolwent UJ, urzędnik we Lwowie, zmarł w Gliwicach
  • Silbiger Zygmunt (1894-1942 ?), prawnik w Wiedniu
  • Szostak Mikołaj (1900-?), absolwent UJ, urzędnik kolejowy w Katowicach
  • Ścigalski Stanisław (1904-1999), absolwent UJ, adwokat     LINK
  • Widlarz Michał Franciszek (1882-1965), sędzia sądu grodzkiego w Wadowicach, sądu powiatowego w Dąbrowie, kierownik sądu w Żywcu
  • Woźniak Edward (1913-1986) student Wydziału Prawa UJ (1931-34), magister prawa na Oxfordzie (1945)
  • Kurczewska/Zając z domu Skonieczna Danuta (1925-2005), absolwentka UJ, adwokat w Wadowicach