Genealogia choczeńskich Bryndzów

Podstawą do sporządzenia genealogii choczeńskich Bryndzów był spis wyborców z 1973 roku, czyli w czasach obowiązywania RODO najnowsze dostępne publicznie źródło, w którym wymienieni są wszyscy dorośli mieszkańcy Choczni sprzed niemal 50 lat. Wyborców noszących nazwisko Bryndza było wówczas 64 mieszkających w 30 domach.  Wszyscy byli potomkami Jana i Agnieszki Bryndzów, którzy zawarli związek małżeński w 1681 roku lub Błażeja i Rozalii Bryndzów, po raz pierwszy odnotowanych w choczeńskich księgach metrykalnych w 1775 roku.

Potomkowie Jana i Agnieszki Bryndzów

Ta starsza z dwóch choczeńskich linii Bryndzów była jednocześnie znacznie liczniejsza- jej przedstawiciele lub osoby z nią związane przez małżeństwa mieszkali w 1973 roku w ponad 20 domach. Od razu należy zaznaczyć, że w genealogii tej części Bryndzów dość wcześnie, bo już wśród synów Jana, pojawia się pewna niejasność. Wynika ona z faktu, że imiona Maciej i Mateusz zapisywano wtedy po łacinie w bardzo zbliżony lub identyczny sposób, a tak właśnie nazywali się synowie Jana, których potomkowie nosili nazwisko Bryndza jeszcze w 1973 roku. Na dodatek mieli po kilka żon, które przeważnie nosiły imię Katarzyna. Stąd nie wiadomo na 100%, czyimi synami byli przedstawiciele następnego pokolenia, czyli wnuków Jana i Agnieszki. Kierując się pewnymi wskazówkami, ale bez całkowitej pewności, dla potrzeb wykresu przyjęto, że Ignacy Bryndza, był synem starszego Mateusza, a Florian Bryndza młodszego Macieja. Oczywiście i Ignacy i Florian byli wnukami Jana- tutaj nie ma żadnych wątpliwości. Jak widać z załączonego wykresu, linia Ignacego podzieliła się wkrótce na dwie kolejne za sprawą jego synów: Jana i Marka, a następnie nastąpił podział linii Jana na potomków jego synów: Błażeja, Tomasza i Jana juniora. W 1973 roku:

- pod nr 281 mieszkała Helena Bryndza (ur. 1912), wywodząca się od Błażeja, syna Jana,

- pod nr 552 żył Stefan Bryndza (ur. 1927), prawnuk Jana, syna Jana,

- pod nr 569 zapisany był Franciszek Bryndza (ur. 1914), syn Teodora- prawnuka Tomasza Bryndzy,

- pod nr 662 ujęto Stanisława Bryndzę (ur. 1946) i Jana Bryndzę (ur. 1949), synów Antoniego, który był kuzynem Franciszka spod nr 569 i także prawnukiem Tomasza Bryndzy,

- pod nr 296 znajdujemy Marię Bryndza (ur. 1924)- ciotkę w/w Stanisława i Jana (siostrę Antoniego), której przodkiem oczywiście też był Tomasz Bryndza,

- pod nr 679 zamieszkiwał Aleksander Bryndza (ur. 1923), który był pra-prawnukiem Marka Bryndzy, czyli stryja Błażeja, Jana juniora i Tomasza.

Druga główna linia potomków Jana i Agnieszki Bryndzów wywodziła się od jego wnuka Floriana, jego prawnuka Klemensa, a następnie od Franciszka lub Jakuba, synów Klemensa. W 1973 roku do potomków Franciszka należeli:

- Jan Bryndza (ur. 1911) spod nr 180 (prawnuk Franciszka i Teresy),

- Izydor Bryndza (ur. 1897), wdowiec po Otylii i jego synowie: Piotr (ur. 1928) oraz Józef (ur. 1935) spod nr 727 (odpowiednio prawnuk i pra-prawnukowie Franciszka i Teresy),

- Władysław Bryndza (ur. 1949), kolejny syn w/w Izydora, zameldowany pod nr 556,

- Władysław Bryndza (ur. 1930) oraz jego synowie Edward (ur. 1955) i Andrzej (ur. 1954) spod nr 562 (Władysław był bratankiem w/w Izydora),

- Jan Bryndza (ur. 1898), pracownik służby zdrowia spod nr 516 (kuzyn Izydora spod nr 727).

Wśród wyborców z 1973 roku liczniejsi byli jednak potomkowie Jakuba, brata Franciszka, do których zaliczali się:

- wiekowy Józef Bryndza (ur. 1891) spod nr 253 (prawnuk Jakuba),

- Ludwik Bryndza (ur. 1937) spod nr 246, wnuk brata Józefa spod nr 253,

- Kazimiera Bryndza (później Spytkowska) spod nr 242, kuzynka Ludwika spod 246,

- Teofil Bryndza (ur. 1906) i jego syn także Teofil (ur. 1932) spod nr 671- Teofil był kuzynem Józefa spod nr 253 i prawnukiem Jakuba,

- Anna Bryndza (ur. 1902) spod nr 274, kolejna kuzynka Józefa spod nr 253, jak również Teofila spod nr 671,

- Jan Bryndza (ur. 1894) i jego syn Czesław (ur. 1934) spod nr 273a (Jan był bratem Anny spod nr 274,

- Kazimierz Bryndza (ur. 1932) spod nr 222a (syn Jana i brat Czesława spod nr 273a),

- Konstanty Bryndza (ur. 1935) spod nr 275 (kolejny prawnuk Jakuba- drugi kuzyn Anny, Teofila, Jana i Józefa).

Potomkowie Błażeja i Rozalii Bryndzów

Nie wiadomo, czy Błażej Bryndza, urodzony około połowy XVIII wieku był powiązany rodzinnie z innymi Bryndzami, którzy mieszkali w Choczni już w XVII wieku, czy też był przybyszem, który osiadł na stałe w Choczni. Na korzyść drugiej wersji przemawia brak jego metryki chrztu Choczni. Po małżeństwie z Rozalią Turała zamieszkiwał niedaleko szkoły w Choczni Dolnej, a nie na położonej wyżej Bryndzówce. W tym samym domu mieszkał w 1775 roku Antoni Bryndza, który również nie był chrzczony w Choczni. Nazwisko Bryndza utrzymało się do 1973 roku u potomków Sebastiana, syna Błażeja i Rozalii, a następnie w rodzinach dwóch jego synów: Jana i Marcina Bryndzów.  Na liście wyborczej z 1973 roku potomków Jana, syna Sebastiana i wnuka Błażeja reprezentował tylko Czesław Bryndza spod numeru 527a (blisko spokrewniony ze zmarłym w Krakowie twórcą Antonim "Ziemitrudem" Bryndzą). Natomiast potomkami Marcina, przyrodniego brata Jana, byli: Walenty Bryndza (ur. w 1909 r.) spod nr 534, jego syn Józef Bryndza (ur. 1939 w Wadowicach) spod nr 612, Feliks Bryndza (ur. w 1898 roku w Zawadce) spod nr 328, Karol Bryndza (ur. w 1906 r.) spod nr 168 oraz jego bratankowie: Stanisław Bryndza (ur. w 1933 r.) spod nr 176, Bronisław Bryndza (ur. w 1944 r.), Kazimierz Bryndza (ur. w 1948 r.) i Andrzej Bryndza (ur. w 1952 r.) spod nr 562. Do tej linii należał także Michał Bryndza, brat wymienionego wyżej Walentego, po którym wdowa mieszkała pod nr 542. O ile wszyscy potomkowie Marcina byli ze sobą blisko spokrewnieni, to Czesław- potomek Jana, był w stosunku do  najmłodszych z nich kuzynem trzeciego stopnia.

Na koniec można dodać, że w 1973 roku nazwisko Bryndza nosili także potomkowie Ambrożego Bryndzy (wymienianego w subrepartycji z 1775 roku; brak metryki chrztu brak w Choczni), którego nie można powiązać jednoznacznie ani z linią Błażeja, ani ze starszą linią Jana. Z racji zamieszkania w pobliżu Błażeja, a nie na Bryndzówce wydaje się jednak bliższy właśnie Błażejowi, a nie potomkom Jana i Agnieszki z XVII wieku. Tyle że potomkowie Ambrożego nie mieszkali już wtedy w Choczni, a na przykład w Bielsku, czy w Gdyni (kapitan żeglugi wielkiej Władysław Bryndza, urodzony w 1923 roku w Choczni).

Tekst powstał we współpracy z TM.

Dyrektorzy i prezesi związani z Chocznią

 Zestawienie dyrektorów i prezesów zakladów przemysłowych, handlowych i usługowych, instytucji finansowo-skarbowych oraz różnego rodzaju spółdzielni, którzy urodzili się w Choczni lub byli jej mieszkańcami. Lista nie obejmuje natomiast dyrektorów/prezesów instytucji oświatowych, społeczno-politycznych, sportowych, OSP oraz administracji. Ujęto wyłącznie osoby już nieżyjące. Zestawienie ma charakter otwarty i będzie uzupełniane w miarę napływu nowych informacji.

• Gabriel Bandoła (1928-1996) Dom Rencistów/Spokojnej Starości w Wadowicach,
• Kazimierz Bąk (1942-2021) "Bumar-Łabędy" w Wadowicach,
• Stefan Buthner (1913-1994) Klinika Chirurgii Plastycznej i Estetycznej w Niemczech,
• Kazimierz Czapik (1925-2012)
• Eugeniusz Główka (1919-1983) Bielska Fabryka Maszyn "Befama", Starobielska Fabryka Kos,
• Jerzy Leszek Kornelak (1925-2014) Spółdzielnia Mieszkaniowa im. Kościuszki w Krakowie,
• Stanisław Lach (1912-1989) Zakłady Eksploatacji Kruszywa w Zatorze, Oświęcimiu i w Krakowie,
• Edward Malata (1942-2018) PSS "Społem" w Gdańsku,
• Helena Malata (1931-2018) NBP i BPH w Wadowicach,
• Stanisław Matuśniak (1926-1992) Spółdzielnia im. Rokossowskiego w Choczni, MPGK w Andrychowie,
• Zbigniew Nawrocki (19592017) Centralny Ośrodek Szkoleniowy ABW w Emowie,
• Józef Putek (1892-1974) Chłopskie Towarzystwo Wydawnicze w Choczni,
• Władysław Ryłko (1895-1969) Spółdzielnia Spożywcza "Zacisze" w Częstochowie,
• Stefan Słysz (1916-1982) Spółdzielnia Usług Przyzakładowych w Nowej Hucie,
• Stanisław Szatkowski (1946-2005) Spółdzielnia Inwalidów "Domena" w Wadowicach,
• Józef Turała (1905-1989) Spółdzielnie "Garbarz", "Białoskórnik" i "Metalowcy" w Krakowie,
• Józef Marian Woźniak (1927-1994) Okręgowy Urząd Pocztowy w Nysie.

Potomkowie chocznian w niemieckiej Kolonii

 

W niemieckiej Kolonii (Köln) nad Renem oraz w jej okolicach mieszkali i mieszkają nadal potomkowie Jana Edwarda Widlarza, który urodził się w Choczni 4 września 1862 roku, jako drugi z kolei syn rzeźnika Józefa Widlarza i Marianny z domu Kloss. Mimo obco brzmiącego nazwiska matka Jana Edwarda była także rodowitą chocznianką, ale o morawskich korzeniach (link).

Odpis metryki chrztu Jana Edwarda Widlarza

Jan Edward Widlarz, podobnie jak jego starszy brat Karol, wyuczył się w Bielsku na stolarza. W wieku 29 lat poślubił w Skoczowie o sześć lat młodszą od siebie Paulinę Gembalczyk, córkę miejscowego garncarza (1891). 

Jan Edward i Paulia Widlarz- odpis metryki ślubu

Młoda para zamieszkała w Morawskiej Ostrawie, gdzie Jan Edward nadal zajmował się stolarstwem. Zamieszkanie w Ostrawie było dla niego niejako powrotem w rodzinne strony jego dziadka Ignacego Klossa. Wkrótce, bo już w październiku 1892 roku przyszedł na świat ich pierworodny syn Arnold Edward Widlarz. W 1894 roku Widlarzom urodziła się w Ostrawie córka Janina (Joanna) Wiktoria, a rok później syn Bronisław Józef, wpisany w metryce chrztu jako Bruno Josef. Później rodzina Widlarzów przeniosła się do nieodległych Vitkovic, gdzie powiększyła się o syna Roberta (1896), który zmarł  niestety w wieku siedmiu miesięcy (w domu nr 343).

Arnold Widlarz- metryka chrztu

Bruno Widlarz - odpis metryki chrztu

Jan Edward Widlarz prawdopodobnie chorował już wtedy na gruźlicę, która była przyczyną jego śmierci 13 stycznia 1899 roku, czyli w wieku niespełna 37 lat.  Dwa dni później spoczął na cmentarzu w Vitkovicach. 

Jan Edward Widlarz - metryka zgonu

Kolejnym  dokumentem, który pozwala nam dowiedzieć się o dalszych losach jego rodziny, jest świadectwo urodzenia Marii Pauliny Widlarz z 29 grudnia 1899 roku, występującej w tym dokumencie jako córka Pauliny Widlarz z domu Gembalczyk z Vitkovic. Jej ojcem nie mógł być jednak Jan Edward Widlarz, który zmarł ponad 11 miesięcy wcześniej, o czym zresztą wspomniano w tym akcie. Nie jest wykluczone, że ojcem Marii Pauliny był zgłaszający w urzędzie fakt jej narodzin robotnik Izydor Sladczyk. Dla poznania losów potomków Jana Edwarda Widlarza istotnym jest natomiast, że świadectwo urodzenia Marii Pauliny zostało wystawione nie w Vitkovicach, a w Małym Zabrzu na obecnym Górnym Śląsku, a wdowa po Janie Edwardzie zamieszkiwała wówczas w pobliskiej osadzie Dorotheendorf (polska nazwa Kolonia Dorota- obecnie część Zabrza).

Maria Widlarz- świadectwo urodzenia

Nie wiadomo, z jakich przyczyn i kiedy dokładnie potomkowie Jana Edwarda Widlarza oraz wdowa po nim trafili z Kolonii Dorota na Górnym Śląsku do niemieckiej Kolonii nad Renem. Stało się to z pewnością przed 8 stycznia 1929 roku, kiedy to Bruno (Bronisław) Widlarz poślubił w Kolonii o sześć lat młodszą Christel Hennsberg. W październiku tego samego roku przyszła na świat ich córka Irmgard. Bruno i Christel Widlarz mieli jeszcze jedną córkę- Wilmę, która zmarła jednak w 25 godzin po porodzie (w 1936 roku). Wiadomo, że Bruno Widlarz był z zawodu kelnerem. Na zdjęciu rodzinnym z 1932 roku oprócz niego, jego żony i córki, znajduje się także jego matka Paulina, jej drugi mąż (Izydor Sladczyk?) i Arnold Widlarz, który z żoną Lilli (Elisabeth) mieszkał w Friedrich-Wilhelms-Hütte koło Siegburga, położonego między Kolonią a Bonn.

Kolonia około 1932
Siedzi Paulina Widlarz i jej drugi mąż
Stoją od lewej Bruno, Irmgard i Arnold Widlarzowie

Arnold Widlarz z żoną przed swoim domem

Bruno Widlarz, podobnie jak jego ojciec Jan Edward, zmarł w stosunkowo młodym wieku (niespełna 47 lat), dokładnie  18 listopada 1941 roku o godzinie 4.00. Pozostała po nim córka Irmard Widlarz (1929-2015), z zawodu krawcowa, wyszła za mąż za Karla-Heinza Schmitza (1925-2020), wywodzącego się z poważanej w Kolonii rodziny. Miała dwoje dzieci, w tym córkę Annelie, która została żoną Klausa Bartonitschka. To właśnie jemu zawdzięczamy  część z prezentowanych tu interesujących dokumentów i zdjęć rodzinnych przysłanych dla Chocznia-kiedyś.

Bruno Widlarz - nekrolog